Phải chăng trầm cảm có nghĩa là không đủ đức tin?

Oneway.vn – Ngay cả những người thật lòng yêu Chúa và hiểu biết Phúc Âm vẫn có thể phải đi qua những tháng ngày nặng nề, buồn bã và tưởng như không nhìn thấy ánh sáng phía trước. 

Ban đầu, Sarah ngần ngại chia sẻ về tình trạng trầm cảm của mình, một phần vì cô cảm nhận được những định kiến đối với các vấn đề sức khỏe tâm thần trong Hội Thánh. Cô nhớ có lần một người lãnh đạo Hội Thánh đã nói: “Trầm cảm không phải là vấn đề của Cơ Đốc nhân”. Khi khác, một thành viên trong nhóm nhỏ của cô lại thắc mắc rằng làm sao một người đã hiểu biết Phúc Âm vẫn có thể phải vật lộn với nỗi đau buồn và tuyệt vọng.

Đáng tiếc thay, Sarah không phải là người duy nhất trải qua điều này. Những người mắc trầm cảm vốn đã phải gánh chịu cảm giác chán nản, tuyệt vọng và tội lỗi. Thế nhưng, những lời nói và cách ứng xử thiếu cảm thông của một số tín hữu trong Hội Thánh lại càng khiến họ lo sợ rằng tình trạng của mình là dấu hiệu của một đức tin yếu kém.

Tiến sĩ Beverly Yahnke, Giám đốc điều hành Trung tâm Chăm sóc và Tư vấn Thuộc linh Lutheran, mô tả thực trạng này như sau: “Có quá nhiều Cơ Đốc nhân, dù có ý tốt, vẫn tin chắc rằng những người có đức tin mạnh mẽ sẽ không bao giờ mắc trầm cảm. Một số người cho rằng sau khi chịu phép báp-têm, một người đáng lẽ phải được bảo vệ khỏi những vấn đề về tâm trí và cảm xúc. Những người khác lại buông lời thiếu cảm thông, cho rằng ai thật sự biết trao mọi lo lắng cho Chúa thì sẽ không mắc phải căn bệnh khiến người ta suy sụp tinh thần, chìm trong tuyệt vọng, thậm chí xem việc tự tử như một lối thoát để chấm dứt những đau đớn dai dẳng mà họ đang phải chịu đựng.”

Zack Eswine viết: “Trong mắt nhiều người, kể cả Cơ Đốc nhân, trầm cảm là biểu hiện của sự hèn nhát, thiếu đức tin hoặc thái độ sống tiêu cực. Họ cầu nguyện với Chúa và nói với bạn bè rằng những người mắc trầm cảm là người yếu đuối hoặc thiếu trưởng thành về thuộc linh.”

Những quan niệm sai lầm về sự đau khổ trong đời sống Cơ Đốc có thể khiến người mắc trầm cảm e ngại tìm kiếm sự giúp đỡ.

Thực tế, trong một số trường hợp, những nhận thức sai lệch về lẽ thật Kinh Thánh hoặc tội lỗi chưa được ăn năn có thể góp phần dẫn đến trầm cảm, như chính trường hợp của tôi. Trong quá trình hồi phục, việc hiểu biết sâu sắc và đầy đủ hơn về bản tánh của Chúa đã trở thành chỗ dựa vô cùng quan trọng đối với tôi.

Tuy nhiên, chúng ta không nên vì thế mà cho rằng một người có đức tin thì sẽ không mắc trầm cảm. Kinh Thánh cho biết việc bước theo Chúa đòi hỏi chúng ta phải trả giá, tội lỗi vẫn đang gây ra biết bao đau thương trong thế gian, và ngay cả những người tin Chúa cũng phải trải qua những nỗi đau sâu sắc. Dẫu vậy, Kinh Thánh cũng khẳng định rằng Chúa có thể dùng chính những đau khổ ấy để thực hiện những mục đích tốt lành của Ngài.

Hiểu được những lẽ thật này sẽ giúp những người đang chịu đau khổ tìm lại niềm hy vọng nơi Đấng Christ, nhất là vào những lúc họ cần đến niềm hy vọng ấy hơn bao giờ hết.

Đối với Sarah, sự đồng hành đầy kiên nhẫn và cảm thông của những người lãnh đạo Hội Thánh, cùng với việc từng bước học hỏi Lời Chúa, đã đem đến cho cô sức sống mới. Khi học cách nhìn nhận tình trạng trầm cảm của mình dưới ánh sáng Kinh Thánh, Sarah dần biết tin cậy hơn vào quyền tể trị và lòng thương xót của Chúa. Cô cũng học cách giãi bày những nỗi đau và sự tuyệt vọng với Ngài qua lời cầu nguyện than khóc, đồng thời đón nhận sự nâng đỡ từ Hội Thánh.

Trong khuôn khổ bài viết này, tôi không thể trình bày đầy đủ mọi khía cạnh thần học về sự đau khổ. Tuy nhiên, tôi muốn chia sẻ một số phân đoạn và lẽ thật quan trọng trong Kinh Thánh, với hy vọng đem đến sự an ủi, giúp những người đang chịu đau khổ hiểu rõ hơn về hoàn cảnh của mình và tìm thấy niềm hy vọng nơi Chúa.

Khi hiểu đúng những điều Kinh Thánh dạy về sự đau khổ và nhận ra rằng ngay cả những người có đức tin mạnh mẽ cũng có lúc phải chật vật giữa những tháng ngày tăm tối, chúng ta có thể giúp người mắc trầm cảm trút bỏ cảm giác tội lỗi không đáng có, khích lệ họ tìm kiếm sự tư vấn và hỗ trợ cần thiết, để rồi từng bước tìm lại ánh sáng và niềm hy vọng trong cuộc sống.

Những thử thách chắc chắn sẽ đến

Đấng Christ đã chiến thắng sự chết (I Cô-rinh-tô 15:55; II Ti-mô-thê 1:10). Khi Ngài trở lại, mọi hậu quả đau thương của sự chết sẽ bị xóa bỏ hoàn toàn (Ê-sai 25:7-8; Khải Huyền 21:4-5).

Thế nhưng, hiện tại chúng ta vẫn đang sống trong một thế giới sa ngã, nơi tội lỗi đã làm băng hoại mọi tạo vật, từ từng phân tử, từng tế bào cho đến cả những làn gió thổi qua (Rô-ma 8:19-22).

Chúa Jêsus đã cảnh báo rằng những ai theo Ngài sẽ phải đối diện với hoạn nạn và sự bắt bớ trong thế gian (Ma-thi-ơ 16:24-25; Giăng 1:10-11; 15:20; 16:33). Tuy nhiên, qua tin lành về sự cứu rỗi, Ngài cũng ban cho chúng ta niềm hy vọng sống (I Phi-e-rơ 1:3-5), giống như một cành cây vững chắc để chúng ta bám lấy khi giông bão ập đến.

Trong khi chờ đợi ngày Chúa Jêsus trở lại, chúng ta vẫn phải đối diện với những giông bão của cuộc đời. Những cơn gió dữ có thể quật ngã chúng ta, khiến thân thể trở nên suy kiệt. Những trận mưa xối xả có thể vùi dập, nhấn chìm chúng ta trong đau khổ.

Dẫu vậy, trong Đấng Christ, chúng ta vẫn có sức mạnh để đứng vững giữa những nghịch cảnh ấy. Dù những thử thách khắc nghiệt có thể khiến chúng ta đau đớn, thậm chí đẩy cả những Cơ Đốc nhân trung tín vào cảnh chán nản và tuyệt vọng, chúng ta vẫn có thể bám chặt vào lời hứa chắc chắn về sự sống đời đời trong Ngài.

Khi cho rằng trầm cảm là biểu hiện của một đức tin yếu kém, chúng ta đã quên rằng chính Đấng Cứu Rỗi mà chúng ta yêu kính cũng từng trải qua những nỗi đau buồn cùng cực (Ma-thi-ơ 26:38; 27:46).

Dù luôn có mối tương giao trọn vẹn với Đức Chúa Cha, Chúa Jêsus vẫn từng trải sự đau buồn (Ê-sai 53:3). Ngài cũng đã bước qua những thời khắc tăm tối nhất, vì thế Ngài thấu hiểu và cảm thông với những đau khổ của chúng ta (Hê-bơ-rơ 4:15). Ngài nghe thấu từng tiếng thở than trong lòng chúng ta, và bởi tình yêu thương, Ngài đã gánh chịu những đau khổ ấy vì chúng ta.

Ngay cả khi chìm trong tuyệt vọng, đến mức không còn cảm nhận được sự hiện diện của Chúa, chúng ta vẫn luôn thuộc về Đấng Christ, và tình yêu Ngài dành cho chúng ta vẫn không hề thay đổi.

Phúc Âm không hứa rằng chúng ta sẽ được miễn trừ khỏi mọi đau khổ, nhưng đem đến một món quà quý giá hơn bội phần: sự bảo đảm chắc chắn về tình yêu thương của Chúa. Tình yêu ấy chiến thắng quyền lực của tội lỗi và nâng đỡ chúng ta vượt qua những giông bão của cuộc đời.

Đấng Christ ban cho chúng ta niềm hy vọng vượt lên trên mọi sự gian ác và đổ vỡ trong thế giới sa ngã này.

Đau khổ có thể đè nặng trên cuộc đời chúng ta. Trầm cảm có thể khiến ngay cả những người có đức tin vững vàng cũng phải suy sụp. Thế nhưng, trong Đấng Christ, chẳng điều gì có thể phân rẽ chúng ta khỏi tình yêu thương của Chúa (Rô-ma 8:38-39).

Chúa có thể biến đau khổ thành điều tốt lành

Khi cho rằng trầm cảm chỉ xảy đến với những người thiếu đức tin, chúng ta có thể vô tình khiến các tín hữu càng thêm tổn thương vào chính những lúc họ cần được nâng đỡ nhất. Đồng thời, chúng ta cũng dễ bỏ qua cách Chúa đang hành động để rèn luyện và biến đổi họ giữa những tháng ngày tuyệt vọng.

Chúng ta thờ phượng Đức Chúa Cha, Đấng có tình yêu thương và quyền tể trị lớn lao đến mức Ngài có thể dùng cả những đau khổ tột cùng mà chúng ta trải qua để đem đến điều tốt lành cho chúng ta và làm vinh hiển danh Ngài.

Sứ đồ Phao-lô đã ba lần cầu xin Chúa cất bỏ “cái giằm đã đâm vào xác thịt” của mình. Thế nhưng, Chúa không cất đi nỗi đau ấy, mà phán với ông: “Ân điển Ta đầy đủ cho con, vì sức mạnh của Ta trở nên trọn vẹn trong sự yếu đuối.” (II Cô-rinh-tô 12:9)

Trong mắt chúng ta, được giải thoát khỏi đau khổ dường như luôn là điều tốt nhất. Thế nhưng, đôi khi điều ấy chưa hẳn đã đem lại ích lợi lớn lao nhất cho đời sống chúng ta.

Khi viết về cuộc chiến với bệnh trầm cảm, Todd Peperkorn đã kể lại những trải nghiệm đầy đau đớn của mình. Dẫu vậy, khi nhìn lại chặng đường ấy, ông vẫn bày tỏ lòng biết ơn vì Chúa đã dùng chính những tháng ngày khốn khổ đó để củng cố đức tin của ông:

“Vượt qua trầm cảm đâu đơn giản chỉ là nghe ai đó bảo: “Hãy vui lên!”, “Cứ có thêm đức tin và niềm vui đi!”, hay những lời khuyên mang màu sắc thuộc linh kiểu như: “Hãy cố gắng vượt qua đi!”

Tôi biết Phúc Âm. Tôi biết tất cả những câu trả lời đúng đắn. Tôi từng nghĩ rằng mình đã hiểu rõ mọi điều và vẫn đứng trên bục giảng rao truyền những lẽ thật ấy hết Chúa Nhật này đến Chúa Nhật khác.

Thế nhưng, bởi lòng thương xót, Chúa đã chọn để tôi trải qua những đau khổ tưởng chừng khiến tôi hoàn toàn suy sụp, cho phép tôi cùng chịu khổ với Ngài, để đức tin mà Ngài ban cho tôi… trở nên mạnh mẽ hơn, vững vàng hơn và biết hướng về điều thực sự quan trọng.

Chính nhờ đi qua con đường tăm tối ấy, tôi mới thật sự hiểu được ý nghĩa của ánh sáng Đấng Christ.”

Đấng Christ đã gánh chịu hình phạt của tội lỗi thay cho chúng ta. Huyết Ngài đã tẩy sạch chúng ta, khiến chúng ta trở nên trắng hơn tuyết.

Cũng như Chúa đã dùng những đau khổ để tôi luyện Peperkorn, Ngài cũng kéo tôi đến gần Ngài hơn qua những tháng ngày tăm tối nhất của cuộc đời.

Trước khi mắc trầm cảm, tôi từng sống một cách vô tư và đầy tự mãn, mang trong mình một tấm lòng chai cứng mà chưa bao giờ thật sự chịu nhìn lại. Tôi mải mê tìm kiếm ý nghĩa cuộc sống qua những thành tựu của bản thân, thay vì nơi Đấng Christ.

Giống như Giô-na bướng bỉnh đã không chịu cầu nguyện cho đến khi bị mắc kẹt trong bóng tối nơi bụng cá, tôi cũng chẳng chịu ngước mắt tìm kiếm Chúa cho đến khi nỗi tuyệt vọng dồn tôi đến bước đường cùng, buộc tôi phải quỳ gối trước Ngài vì không còn cách nào tự mình thoát ra.

Dù chẳng bao giờ muốn trải qua những tháng ngày đau khổ ấy thêm lần nào nữa, tôi vẫn biết ơn vì Chúa đã dùng chính thử thách đó để thánh hóa và biến đổi đời sống tôi.

Chỉ đến khi tuyệt vọng khao khát ánh sáng của Chúa, tôi mới được Ngài bày tỏ chính mình qua Lời Kinh Thánh.

Tuy nhiên, khi nói về quyền tể trị của Chúa, chúng ta cần thận trọng, tránh vội vàng kết luận rằng những đau khổ một người đang trải qua là hình phạt vì đức tin yếu kém của họ.

Nếu suy nghĩ như vậy, chúng ta sẽ mắc phải sai lầm giống như những người bạn mà Gióp gọi là “những kẻ an ủi gây bực bội” (Gióp 16:2). Họ đã sai lầm khi buộc tội Gióp, cho rằng ông phải chịu đau khổ vì những tội lỗi mà ông chưa chịu ăn năn.

Đôi khi, Chúa cho phép chúng ta trải qua đau khổ để sửa dạy hoặc giúp chúng ta nhận biết sâu sắc hơn rằng mình cần nương cậy nơi Ngài trong mọi sự, bởi chính Ngài là Đấng ban cho chúng ta sự sống, hơi thở và mọi điều cần thiết (Công Vụ Các Sứ Đồ 17:25). Tuy nhiên, Chúa không kết án chúng ta phải chịu trầm cảm như một hình phạt cho tội lỗi của mình.

Đấng Christ đã gánh chịu hình phạt của tội lỗi thay cho chúng ta. Huyết Ngài đã tẩy sạch chúng ta, khiến chúng ta trở nên trắng hơn tuyết (I Cô-rinh-tô 6:11; Khải Huyền 7:14).

Nếu có lúc nghi ngờ rằng Chúa có thể dùng những đau khổ của chúng ta để đem đến điều tốt lành, hãy nhìn lên thập tự giá.

Đức Chúa Cha đã sai Con Ngài đến thế gian, gánh chịu đau khổ và chết thay để chúng ta được hưởng sự sống đời đời (Rô-ma 5:8; Ê-phê-sô 2:4-9). Qua sự hy sinh của Đấng Christ, Chúa đã bày tỏ ân điển của Ngài bằng một hành động vĩ đại và đẹp đẽ nhất trong lịch sử nhân loại.

Ngài đã cứu chuộc chúng ta và ban cho chúng ta niềm hy vọng ngay giữa những đau khổ, tuyệt vọng vẫn còn hiện hữu trong cuộc sống trên đất này. Đến ngày Đấng Christ trở lại, sự cứu rỗi của chúng ta sẽ được hoàn tất.

Khi ấy, chính Ngài sẽ lau ráo mọi giọt nước mắt của chúng ta.

Lạy Chúa, cho đến bao giờ?

Những người mắc trầm cảm có thể cảm thấy xấu hổ hoặc ngại ngùng đến mức không dám chia sẻ về tình trạng của mình. Tuy nhiên, họ có thể tìm thấy sự an ủi khi biết rằng mình không hề đơn độc.

Lịch sử và Kinh Thánh cho thấy, suốt nhiều thế kỷ qua, ngay cả những người trung tín bước theo Đấng Christ và luôn rao truyền sự tốt lành của Chúa cũng từng phải vật lộn với những nỗi đau buồn dai dẳng, tưởng chừng không thể nguôi ngoai.

Trong thời hiện đại, có thể kể đến hai nhạc sĩ Cơ Đốc là Michael Card và Andrew Peterson. Cả hai đều đã sáng tác những bài hát chia sẻ về cuộc chiến của chính họ với bệnh trầm cảm.

Những trải nghiệm của họ cũng là điều mà nhiều thánh đồ đã từng trải qua trong suốt hàng ngàn năm lịch sử Hội Thánh.

Charles Spurgeon đã phải chiến đấu với bệnh trầm cảm suốt cuộc đời mình. Có lần, ông chia sẻ: “Tôi có thể nói như Gióp rằng: “Đến nỗi con muốn thà bị nghẹt thở và chết, còn hơn là sống trong xương cốt nầy.” Tôi đã có thể dễ dàng tự kết liễu đời mình chỉ để thoát khỏi nỗi đau đớn cùng cực trong tâm hồn.”

Ngay cả Đa-vít, người được Chúa xem là đẹp lòng Ngài (I Sa-mu-ên 13:14), cũng từng từ vực sâu đau khổ kêu cầu cùng Chúa (Thi Thiên 13:1-2).

Ông than thở rằng mình phải sống trong cảnh buồn rầu suốt ngày: “Con đau đớn tột cùng, khòm lưng, cúi mặt; Con bước đi sầu thảm suốt ngày. Vì lưng con nóng bỏng như thiêu đốt, và thịt da con chẳng có chỗ lành. Con mỏi mòn và kiệt sức, Con rên la vì khốn khổ trong lòng.” (Thi Thiên 38:6-8)

Thật vậy, trong sách Thi Thiên, chúng ta bắt gặp nhiều lời cầu nguyện tha thiết của những người vẫn một lòng tin cậy Chúa ngay giữa những đau khổ cùng cực.

Khi trầm cảm bủa vây, chúng ta cũng có thể cảm thấy cuộc đời mình đang trôi qua “như bóng ngã dài”, còn bản thân thì “khô héo khác nào hoa cỏ” (Thi Thiên 102:11).

Trong Thi Thiên 55, Đa-vít đã bày tỏ nỗi đau đớn và sợ hãi trong lòng qua những lời than khóc: “Lòng con đau đớn vô cùng, sự kinh khiếp về cái chết đã bắt lấy con. Nỗi sợ hãi và run rẩy đã giáng trên con, sự hoảng hốt đã phủ lấy con.” (Thi Thiên 55:4-5)

Những phân đoạn Kinh Thánh ấy diễn tả rất chân thực những giằng xé trong tâm hồn khi trầm cảm khiến chúng ta không còn nhìn thấy rõ niềm hy vọng nơi Đấng Christ.

Khi chúng ta đang dò dẫm giữa bóng tối để tìm kiếm Chúa, sách Thi Thiên nhắc nhở rằng ngay cả những người được Ngài yêu thương cũng từng trải qua những tháng ngày như thế. Những người hết lòng tin kính Chúa cũng có lúc chìm sâu trong đau khổ, tha thiết kêu cầu và mong mỏi được Ngài an ủi.

Bạn thân mến, nếu bạn cũng đang ngày đêm kêu cầu Chúa và khao khát tìm được sự an ủi nơi Ngài, xin hãy nhớ rằng bạn không hề đơn độc.

Dù đang phải bước qua những tháng ngày tăm tối đến đâu, bóng tối ấy cũng không thể ngăn ánh sáng của Đấng Christ chiếu đến bạn (Giăng 8:12).

Ngay cả khi bạn không còn cảm nhận được sự hiện diện của Chúa, Đức Chúa Jêsus vẫn luôn ở cùng bạn cho đến tận thế, đúng như lời Ngài đã hứa (Ma-thi-ơ 28:20).

Và chẳng điều gì, dù là cảm giác xấu hổ, sự tuyệt vọng hay những đau đớn cùng cực do trầm cảm gây ra, có thể phân rẽ bạn khỏi tình yêu thương của Ngài (Rô-ma 8:38-39).

Bài: Kathryn Butler; dịch: Esther Võ

(Nguồn: Crossway.org)