Niềm vui của việc đọc và ghi chép Kinh Thánh

Oneway.vn – Vài năm trước, bạn tôi tặng tôi một cuốn Kinh Thánh có chỗ để ghi chú. Lúc đó, tôi không hề nghĩ rằng cuốn Kinh Thánh ấy rồi sẽ trở nên quý giá với mình đến như vậy.

Từ lâu, tôi đã quen với việc ghi chép bên lề Kinh Thánh mỗi khi đọc. Nhưng thú thật, tôi thường thấy chỗ trống không bao giờ đủ. Vì thế, khi nhận được cuốn Kinh Thánh có lề rộng, có dòng kẻ để ghi chép, tôi thật sự rất háo hức.

Hành trình ghi chép Kinh thánh bắt đầu

Ngày 1 tháng 1 năm 2018, tôi mở cuốn Kinh Thánh mới ở Sáng Thế Ký chương 1. Lúc ấy, tôi hoàn toàn không biết rằng mình đang bước vào một hành trình mới – chứa đựng biết bao niềm vui mới mẻ cho mối liên hệ của tôi với Chúa. Tôi cũng không thể ngờ rằng Chúa sẽ dùng hành trình này để ban cho tôi ân điển để đối diện với những thử thách phía trước: từ đại dịch toàn cầu, những biến động văn hóa, cho đến thách thức rất cá nhân: đồng hành cùng chồng tôi qua hai lần chiến đấu với ung thư.

Những ngày đầu, tôi nhìn những dòng trống bên lề trang và tự hỏi: Mình nên viết gì? Bắt đầu từ đâu? Nhưng khi tôi mở lòng ra với Chúa, đọc hết phân đoạn này đến phân đoạn khác và xin Ngài phán dạy, thì những nhịp điệu mới bắt đầu hình thành.

Tôi đọc chậm lại. Tôi nán lại trong từng chương, cố gắng hiểu điều mình đang đọc. Rồi tôi viết những điều mình nhận ra. Có lúc chỉ là vài dòng tóm tắt. Có lúc là những bài học mới mẻ, rất riêng cho đời sống tôi. Có khi, đó chỉ là những lời đáp lại từ tấm lòng tôi dâng lên Chúa – lời ngợi khen, cảm tạ, xưng tội, ăn năn hay thuận phục. 

Theo thời gian, những giờ phút ở bên Lời Chúa – xin Ngài giúp tôi hiểu, uốn nắn tấm lòng tôi theo tấm lòng Ngài – đã trở thành “chốn bình an” của tôi.

Đào bới để tìm ‘vàng’

Đọc xuyên suốt Kinh Thánh và ghi chép lại là một hành trình dài, và hành trình ấy không phải lúc nào cũng dễ dàng. Nhưng tôi nhận ra một điều: chúng ta không bao giờ tình cờ vấp phải một đống vàng trên đường. Muốn tìm được vàng, người ta phải đào bới, phải bỏ thời gian và công sức. Kinh Thánh đã dùng chính hình ảnh ấy để nói về việc tìm kiếm lẽ thật.

Vua Sa-lô-môn đã thu thập những báu vật vô giá từ khắp thế giới, ông hiểu rõ thế nào là tìm kiếm những điều quý báu. Ông  viết trong Châm Ngôn 2:3–5:

“Phải, nếu con cầu xin sự thông sáng và cất tiếng khẩn nài sự hiểu biết, nếu con tìm nó như tìm tiền bạc, kiếm nó như kiếm báu vật kín giấu, bấy giờ con sẽ hiểu biết sự kính sợ Đức Giê-hô-va và tìm được tri thức về Đức Chúa Trời.”

Sau những giờ đào bới, khám phá trong “mỏ vàng” Kinh Thánh, tôi bước ra với lòng yêu mến sâu sắc hơn dành cho Chúa, và khao khát chia sẻ với người khác những gì mình đang trải nghiệm. Tôi bắt đầu hành trình này với mong muốn tìm kiếm kho báu –  và tôi thật sự đã tìm thấy. 

Niềm vui lớn lao tôi nhận được từ hành trình này khiến tôi nhớ đến ẩn dụ của Đức Chúa Jêsus về người tìm được kho báu chôn giấu (Ma-thi-ơ 13:44). Và giống như người đi tìm ngọc quý, điều tôi tìm được thật sự là vô giá (Ma-thi-ơ 13:45–46). Chính điều đó khiến tôi sẵn sàng hy sinh thời gian và công sức để theo đuổi kho báu ấy.

Hơn năm năm sau, khi tôi viết những dòng ghi chú cuối cùng trong sách Khải Huyền, tôi đăng lên mạng xã hội: “Phước hạnh và niềm vui thật không sao tả được. Tấm lòng tôi được đầy tràn.” Thật ra, nói vậy vẫn còn là nói nhẹ. Suốt hành trình ấy, mối liên hệ của tôi với Chúa được sâu nhiệm hơn, và lòng tôi cũng kính sợ Ngài hơn khi hiểu rõ hơn bản tính, tấm lòng và đường lối của Ngài.

Nếu chỉ được chia sẻ một điều với anh chị em trong đức tin, tôi sẽ nói thế này: hãy bước vào Lời Chúa, và để Lời Ngài bước vào lòng chúng ta. Ghi chép Kinh Thánh chỉ là một trong những cách giúp chúng ta đắm mình trong Lời Chúa, để yêu mến Tác Giả của Lời ấy hơn, và dần dần trở nên giống với Đấng Cứu Thế – trọng tâm của Kinh Thánh từ đầu đến cuối.

Khi tôi chia sẻ về hành trình này, nhiều người hỏi: “Tôi muốn ghi chép Kinh Thánh lắm, nhưng không biết bắt đầu từ đâu, cũng chẳng biết viết gì. Liệu có bí quyết gì không?” Sự thật là không có công thức bí mật nào cả. Nhưng tôi tin rằng những gợi ý sau đây sẽ giúp ích cho bạn.

Trước hết, trước khi bắt đầu đọc, hãy xin Chúa giúp bạn. Xin Thánh Linh ban cho bạn sự hiểu biết, khôn ngoan và sáng suốt (Cô-lô-se 1:9–11). Và hãy sẵn sàng đáp lại mọi điều Ngài bày tỏ trong Lời Ngài bằng một câu rất đơn giản: “Vâng, thưa Chúa.”

Thứ hai, trước khi viết, hãy đọc Kinh Thánh. Hãy đọc trong tinh thần cầu nguyện, suy ngẫm, khiêm nhường và mong đợi. Tôi cũng khích lệ bạn hãy đọc liên tục trọn từng sách, cho đến khi đạt đến toàn bộ Kinh Thánh. Rốt cuộc, 66 “sách” trong Kinh Thánh thực ra là các chương trong một Cuốn Sách lớn mà Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta.

Có lúc bạn sẽ đọc chậm để khám phá kỹ từng chi tiết. Có lúc bạn sẽ đọc nhanh hơn để thấy bức tranh tổng thể của chương trình cứu chuộc. Cả hai đều cần thiết.

Bạn nên viết gì?

Nếu bạn thấy khó viết ra suy nghĩ của mình, hãy nhớ rằng: phần khó nhất chính là đặt bút xuống và bắt đầu. Bạn không cần phải viết kín mọi dòng. Mục tiêu không phải là lấp đầy trang giấy, mà là để Lời Chúa tràn đầy tấm lòng bạn. Hãy thử một vài cách dưới đây:

Nếu bạn thấy ngại khi phải viết ra suy nghĩ của mình, hãy nhớ: phần khó nhất thường chỉ là đặt bút xuống và bắt đầu. Bạn không cần viết kín mọi dòng. Mục tiêu không phải lấp đầy khoảng trống, mà là để Đức Chúa Trời lấp đầy lòng và trí bạn bằng Lời Ngài, và bước sâu hơn vào mối liên hệ với Ngài. Cũng đừng lo trau chuốt câu chữ — đây không phải để xuất bản.

“Một trong những phần khó nhất của việc ghi chép Kinh Thánh có lẽ chỉ là đặt bút xuống trang giấy và bắt đầu.”

Gợi ý thực tế: mỗi lần ghi chép, hãy viết ngày tháng và nếu đang ở xa nhà thì ghi thêm địa điểm. Dần dần, cuốn Kinh Thánh của bạn sẽ trở thành một cuốn nhật ký riêng về sự thành tín của Đức Chúa Trời và những điều Ngài dạy bạn.

Nếu bạn mới bắt đầu (và kể cả khi không), bạn có thể thử một hoặc vài cách dưới đây.

1. Chép lại hoặc diễn đạt Kinh Thánh.

Hãy viết ra một câu gốc – câu tóm lược phân đoạn bạn vừa đọc, hoặc một câu hay phân đoạn bạn cảm thấy thu hút và muốn suy ngẫm kỹ hơn. Điều này nhìn thì đơn giản, nhưng sẽ giúp bạn chậm lại, suy ngẫm điều mình đọc và khắc sâu Lời ấy vào lòng.

Khi đã quen với việc viết trong Kinh Thánh, hãy thử diễn đạt lại điều bạn đã đọc: chọn một phân đoạn và viết lại bằng lời của chính bạn. Sau đó, ghi lại một điều rút ra then chốt — một sự soi sáng bạn muốn mang theo suốt ngày hôm đó.

2. Viết ra lời cầu nguyện của bạn.

Cách này rất tuyệt vời để suy ngẫm ý nghĩa của điều bạn đang đọc. Bất kỳ câu, đoạn hay chương nào trong Kinh Thánh hầu nhưu đều có thể được chuyển thành lời cầu nguyện. Mỗi lời cầu nguyện thuộc một hoặc nhiều nhóm trong năm nhóm sau:

Lạy Chúa, con cảm tạ ơn Ngài! (lời cầu nguyện ngợi khen)
Vâng, thưa Chúa! (lời cầu nguyện đồng thuận, đầu phục và vâng lời)
Ôi, lạy Chúa! (lời cầu nguyện xưng tội)
Xin giúp con, lạy Chúa! (lời cầu xin cho bản thân)

Xin Chúa ban ơn! (lời cầu xin cho người khác)

Dưới đây là một ví dụ. Qua việc ghi chép khi đọc sách Đa-ni-ên, tôi nhìn thấy sự can thiệp của Đức Chúa Trời trong thế giới của chúng ta dưới một góc nhìn mới, và tôi đáp lại sự nhận biết đó cách tương xứng. Tôi đã viết:

Ôi lạy Chúa, thật yên lòng biết bao khi chúng con biết rằng Ngài là “Đấng cai trị các tầng trời” (4:26). Ngài là Đấng tối cao tể trị trên mọi ngai quyền lực trần gian, vượt lên trên mọi sự kiêu ngạo của con người. Ngài cai quản mọi hoàn cảnh và mọi “biến cố” xảy ra trong thế giới này, và trong đời sống con – ngay cả khi các thế lực tội lỗi dường như đang thắng thế. Con cảm tạ Chúa về “trí khôn … phục hồi” khi chúng con “ngước mắt lên trời” (câu 34). Xin nhắc nhở con không ngừng cảnh giác trước sự kiêu ngạo, vì “Kẻ nào bước đi cách kiêu ngạo, Ngài có thể hạ xuống” (câu 37). A-men.

Dưới đây là một vài gợi ý để bạn ghi chép lời cầu nguyện:

• Cầu nguyện đáp đứng với Chúa về những chân lý trong phân đoạn bạn vừa đọc, khẳng định rằng bạn tin Lời Ngài là chân thật.
• Cảm tạ ơn Ngài vì những điều bạn vừa đọc, về bản tánh, tấm lòng, đường lối và lời hứa của Ngài.
• Xưng nhận những tội lỗi mà Ngài bày tỏ cho bạn, về sự vô tín hoặc bất tuân.
• Viết ra lời cầu nguyện cho người thân, bạn bè, đồng nghiệp hoặc người lãnh đạo thuộc linh của bạn, dựa trên điều bạn vừa đọc.

3. Đi sâu hơn với phương pháp quan sát, giải nghĩa và áp dụng

Hãy nhớ rằng không có “phương pháp đúng nhất” để ghi chép Kinh Thánh. Nhưng nếu bạn sẵn sàng đào sâu hơn một chút, hãy bắt đầu áp dụng những nguyên tắc căn bản của việc học Kinh Thánh hiệu quả vào tiến trình ghi chép của bạn.

Hãy bắt đầu bằng việc quan sát bản văn, tự hỏi: Phân đoạn này nói về điều gì? Đặt tiêu đề cho phân đoạn và viết một dàn ý đơn giản. Có câu nào nổi bật không? Có những điểm chính hay chủ đề chính nào? Hãy đặt những câu hỏi: ai, cái gì, ở đâu, khi nào và tại sao. Tìm những từ và cụm từ được lặp đi lặp lại. Ghi chú những phân đoạn Kinh Thánh liên hệ, những chỗ khác trong Kinh Thánh có liên quan đến điều bạn đang đọc. Tóm lược chương hoặc phân đoạn bạn vừa đọc.

Sau đó, chuyển sang việc giải nghĩa: Phân đoạn này có ý nghĩa gì? Phân đoạn này góp phần thế nào trong câu chuyện vĩ đại của Kinh Thánh: sáng tạo, sa ngã, cứu chuộc và phục hồi? Hãy tìm hiểu điều mà trước giả của phân đoạn này muốn truyền đạt đến độc giả ban đầu. 

Cuối cùng, hãy tiến đến phần áp dụng: Tôi nên làm gì dưới sự soi sáng của Lời mình vừa đọc? Có lời hứa nào để nương cậy không? Có mạng lệnh nào cần vâng theo không? Có lời cảnh báo nào cần lưu tâm không? Có gương mẫu nào để noi theo (hoặc tránh xa) không? Hãy viết ra lời đáp ứng của bạn – có thể là lời ngợi khen, hành động vâng phục cần thực hiện, một người bạn cần tha thứ, một lời hứa bạn chọn tin cậy, hay nhiều điều khác nữa. Thánh Linh sẽ dẫn dắt bạn đáp ứng với Lời Chúa, nếu bạn sẵn lòng. 

Kho báu vô giá

Đối với tôi, ghi chép Kinh Thánh là nơi tấm lòng tôi được yên nghỉ. Ở đó, tôi ăn năn và được vui mừng. Tôi tìm được sự giúp đỡ và hy vọng cho cuộc đời mình, giữa một thế giới tan vỡ. Ở đó, tôi được biến đổi từ bên trong, được gặp gỡ Đấng mà tôi thuộc về, Đấng mà tôi phục vụ.

Và hành trình này không chỉ dành cho những người dạy Kinh Thánh hay những người đã theo Chúa lâu năm. Dù bạn đang ở đâu trên linh trình của mình, kho báu ấy vẫn đang chờ đợi bạn.“Luật pháp truyền phán từ miệng Chúa thật quý báu cho con hơn hàng nghìn đồng vàng và bạc… Lời Chúa ngọt họng con dường bao! Thật ngọt hơn mật ong trong miệng con!” (Thi Thiên 119:72, 103)

Bài: Nancy DeMoss Wolgemuth; dịch: Esther Võ

(Nguồn: desiringgod.org)